Bài kinh kể về Bà-la-môn Esukari đến gặp Đức Phật tại tinh xá Cấp Cô Độc và trình bày quan niệm của giới Bà-la-môn về bốn loại phụng sự. Theo đó, người thuộc giai cấp thấp phải phụng sự người thuộc giai cấp cao hơn, còn người Thủ-đà chỉ có thể phục vụ người cùng giai cấp.
Đức Phật chỉ rõ rằng quan niệm ấy không được tất cả mọi người đồng thuận, nhưng lại bị áp đặt như việc bắt một người nghèo phải ăn món mình không muốn rồi buộc phải trả tiền.
Thế Tôn không khẳng định tất cả mọi người đều phải phụng sự, cũng không nói rằng không ai cần phụng sự. Điều quan trọng là kết quả của sự phụng sự:
- Nếu phụng sự khiến người ấy trở nên xấu hơn, bất thiện hơn thì không nên phụng sự.
- Nếu phụng sự giúp lòng tin, giới hạnh, sự học hỏi, bố thí và trí tuệ tăng trưởng thì nên phụng sự.
Đức Phật nhấn mạnh rằng con người không trở nên tốt hơn chỉ vì sinh trong gia đình cao quý, có dung sắc đẹp hay nhiều tài sản. Một người dù có địa vị cao nhưng sát sinh, trộm cắp, tà hạnh, nói dối, tham, sân và tà kiến thì vẫn là người hành ác. Ngược lại, người biết từ bỏ bất thiện, sống không tham, không sân và có chánh kiến thì trở thành tốt đẹp.
Esukari tiếp tục trình bày quan niệm rằng mỗi giai cấp có một loại tài sản và nghề nghiệp riêng: Bà-la-môn sống bằng khất thực, Sát-đế-lỵ dùng cung tên, Phệ-xá làm nông và nuôi bò, còn Thủ-đà dùng lưỡi liềm và đòn gánh.
Đức Phật dạy rằng tài sản cao quý nhất của mọi người chính là Thánh pháp vô thượng. Dù sinh ra trong bất cứ giai cấp nào, người xuất gia theo Pháp và Luật của Như Lai, từ bỏ sát sinh, trộm cắp, tà hạnh, nói dối, các lời nói bất thiện, tham, sân và tà kiến thì đều thành tựu chánh đạo và thiện pháp.
Thế Tôn dùng những ví dụ rõ ràng:
- Cả bốn giai cấp đều có thể tu tập từ tâm, không hận và không sân.
- Mọi người đều có thể xuống sông tắm sạch bụi bẩn.
- Lửa được nhóm từ gỗ quý hay gỗ xấu đều có ánh sáng, sức nóng và công dụng như nhau.
Qua đó, Đức Phật khẳng định khả năng tu tập và thanh tịnh không phụ thuộc vào dòng họ hay giai cấp. Bất cứ ai hành trì đúng Chánh pháp cũng có thể thành tựu thiện pháp và chánh đạo.
Nghe lời giảng của Đức Phật, Bà-la-môn Esukari vô cùng hoan hỷ, xin quy y Phật, Pháp và chúng Tỷ-kheo, nguyện làm người cư sĩ trọn đời.
Tóm lại, bài kinh nhấn mạnh:
- Không nên áp đặt sự phụng sự dựa trên giai cấp.
- Chỉ nên phụng sự khi việc ấy giúp tăng trưởng thiện pháp và trí tuệ.
- Giá trị con người không do dòng họ, sắc đẹp hay tài sản quyết định.
- Thánh pháp là tài sản cao quý chung cho tất cả mọi người.
- Mọi giai cấp đều có khả năng tu tập, hành thiện và thành tựu chánh đạo.
